اراك كمهدى الماء للبحر حاملا * الى الرمل من يبرين « 1 » متجرا رملا « 2 » معاذ الهراء تا دوران برمكيان حيات داشت . و در روزگار يزيد بن عبد الملك به دنيا آمده ، و در همان سال بدبختى برمكيان ، سال يك‌صد و هشتاد و هفت ، درگذشت ، و او را فرزندان و نوادگانى بود كه پيش از وى و در حيات او وفات يافتند ، و كتابى از او بدست نيامده است . اخبار كسائى ابو الحسن على بن حمزة بن عبد اللّه بن عثمان ، و بقولى بهمن بن فيروز ، كنيه‌اش را ابو عبد اللّه گفته‌اند و از كوفيانى بود كه از رؤاسى ، و گروهى آموخت ، و ببغداد كه آمد ، رشيد او را نزد فرزندان خود مأمون و امين گذاشت . به خط ابو الطيب خواندم : رشيد از جاى بلندى كسائى را نگاه مىكرد و او رشيد را نمىديد . كسائى براى حاجتى از جاى برخواست تا كفشهاى خود را بپوشد ، امين و مأمون پيش‌دستى نموده و كفشهاى او را مقابلش گذاردند كسائى سر و دست هر دو را بوسيده و قسم داد كه ديگر چنين كارى نكنند . رشيد بجايگاه خود برگشت ، و بحاضران گفت ، چه كسى گرامىترين خادمان را دارد ، گفتند ، امير المؤمنين اعزه اللّه ، گفت نه ، او كسائى است كه امين و مأمون وى را خدمت كنند ، و قصه را بر ايشان نقل كرد . زمانى كه بيمارى كسائى در رى شدت يافت ، رشيد بعبادتش مىرفت ، روزى اين شعر را از او شنيد : قدرا احلك ذا النخيل و قد ارى * و ابيك مالك ذو النخيل مقام « 3 » الّا كداركم « 4 » بذى نفر الحمى * هيهات ذو نفر من المزدار « 5 » رشيد كه بيرون آمد ، گفت به خدا سوگند ، كسائى درگذشت . پرسيدند چگونه يا امير المؤمنين ، گفت خود او براى من حكايتى نقل كرده بود كه يك اعرابى به روى فرود مىآورد ، وقتى در منزلش بيمار شد به اين شعر تمثل جسته و در خانه‌اش وفات يافت ، و گويند در همان روز كسائى از دنيا رفت . سبب ناميده شدن كسائى به اين نام آن بود كه وى با كساء « 6 » رودبارى « 7 » بمجلس معاذ الهراء مىآمد ، درحالىكه ديگران بر تن پيرايه‌هائى داشتند .

--> ( 1 ) يبرين ، شنزار وسيعى است در شمال شرقى حجر يمامه ( معجم البلدان ) . ( 2 ) تو را چنان كسى بينم كه به دريا آب آورد و شن را بتجارت بيبرين برد . ( 3 ) اى صاحب نخلستان قدر بر تو فرود آمده و بپدرت سوگند ديگر نمىبينم تو را در آن نخلستان جايگاهى باشد . ( 4 ) ف ( بداركم ) . ( 5 ) مگر مانند همان خانه‌هائى كه پناهگاه نفراتى بوده و هيهات كه زيارت‌كنندگانى هم ندارند . ( 6 ) كساء گليم است ( فرهنگ نفيسى ) . ( 7 ) ف ( و رداء ) جب ( رودبارى ) و رودبار بلوكى است در كوهستان رى ( فرهنگ نفيسى ) .